Wil je aannemer worden? Dan hoef je formeel gezien geen verplicht diploma te halen, want het beroep is in Nederland niet beschermd. Toch is er veel meer bij komen kijken dan simpelweg jezelf aannemer noemen. Een goede voorbereiding, de juiste opleiding en een solide bedrijfsplan maken het verschil tussen succesvol ondernemen en snel vastlopen.
Wat doet een aannemer precies?
Een aannemer neemt de verantwoordelijkheid voor het uitvoeren van bouwprojecten. Dat kan gaan om nieuwbouw, verbouwingen, renovaties of onderhoud. Je coördineert het werk van verschillende vaklieden, bewaakt de planning en het budget, en bent het aanspreekpunt voor de opdrachtgever. Je bent dus niet alleen een vakman, maar ook een organisator en ondernemer tegelijk.
Aannemers werken vaak in de bouw- en utiliteitssector, ook wel B&U genoemd. Denk aan woningen, kantoren en andere gebouwen. Maar er zijn ook aannemers die gespecialiseerd zijn in grond-, weg- en waterbouw, of in installaties en afbouw.
Heb je een opleiding nodig om aannemer te worden?
Een wettelijk verplichte opleiding bestaat er niet. Iedereen mag zichzelf aannemer noemen. Toch kiezen de meeste mensen in de praktijk voor een relevante opleiding, omdat opdrachtgevers en branchepartners daar vaak op letten. Een erkend diploma geeft ook meer vertrouwen bij klanten.
Een bekende route is de opleiding tot Vakdiploma Aannemer B&U, aangeboden door opleidingsinstelling KOB. Deze opleiding bestaat uit twee onderdelen: bouwmanagement en ondernemen. Je leert de technische kant van bouwprojecten combineren met de bedrijfskundige en financiële kant van je onderneming. Met dit diploma voldoe je ook aan de eis om deel te nemen aan BouwGarant, een keurmerk dat opdrachtgevers extra zekerheid biedt.
Naast deze specifieke aannemersopleiding zijn er ook mbo- en hbo-opleidingen in de richting van bouwkunde, bouwtechniek of bouwmanagement die een goede basis vormen.
Welke stappen zet je om aannemer te worden?
- Doe werkervaring op in de bouw. Begin als uitvoerder, calculator of werkvoorbereider. Zo leer je hoe bouwprojecten in de praktijk werken, voor je de verantwoordelijkheid op je neemt als aannemer.
- Volg een relevante opleiding. Kies voor een mbo- of hbo-opleiding in de bouw, of ga direct voor het Vakdiploma Aannemer B&U als je al wat ervaring hebt.
- Schrijf je in bij de Kamer van Koophandel. Wil je zelfstandig aannemer worden, dan moet je een bedrijf inschrijven bij de KVK. Kies een passende rechtsvorm, zoals eenmanszaak of bv.
- Regel de juiste verzekeringen. Denk aan een aansprakelijkheidsverzekering voor bedrijven (AVB) en eventueel een CAR-verzekering voor bouwprojecten. Dit beschermt je bij schade tijdens de uitvoering.
- Bouw een netwerk op. Goede contacten met opdrachtgevers, onderaannemers en leveranciers zijn onmisbaar. Veel opdrachten komen binnen via-via.
- Overweeg een keurmerk aan te vragen. Een keurmerk zoals BouwGarant of een lidmaatschap bij een branchevereniging vergroot je geloofwaardigheid en bereik.
Wat verdient een aannemer?
Het inkomen van een aannemer verschilt sterk, afhankelijk van of je in loondienst werkt of als zelfstandig ondernemer. In loondienst hangt het salaris af van je functie, ervaring en de cao die van toepassing is binnen de bouw. Als zelfstandige bepaal je je eigen tarieven en winst, maar draag je ook zelf de risico’s en kosten.
Harde bedragen zijn hier moeilijk te noemen, omdat de variatie groot is. Wat zeker is: als aannemer heb je potentieel een hoger inkomen dan als uitvoerend vakman, maar je hebt ook meer verantwoordelijkheden en onzekerheid bij het vinden van opdrachten.
Waar moet je als startende aannemer op letten?
Veel startende aannemers onderschatten de administratieve kant van het vak. Je moet offertes schrijven, facturen versturen, contracten opstellen en je boekhouding bijhouden. Overweeg hiervoor een boekhouder of administratiekantoor in te schakelen, zeker in het begin.
Let ook goed op je contracten met opdrachtgevers. Leg afspraken altijd schriftelijk vast: wat wordt er gebouwd, binnen welke termijn, voor welke prijs en wat zijn de gevolgen bij meerwerk of vertraging. In de bouw worden hiervoor vaak de UAV-voorwaarden (Uniforme Administratieve Voorwaarden) gebruikt.
Zorg dat je weet welke vergunningen nodig zijn voor de projecten die je uitvoert. Als aannemer ben je mede verantwoordelijk voor het voldoen aan bouwregelgeving en veiligheidsvoorschriften.
Klaar om de stap te zetten?
Aannemer worden vraagt om een combinatie van vakkennis, ondernemerschap en doorzettingsvermogen. Of je nu start vanuit een technisch beroep in de bouw of een omscholing overweegt: de stap is haalbaar als je je goed voorbereidt. Begin met werkervaring opdoen, kies een passende opleiding en bouw stap voor stap aan je eigen aannemersbedrijf.
Veelgestelde vragen
Kan iedereen zomaar aannemer worden in Nederland?
Ja, het beroep van aannemer is in Nederland niet wettelijk beschermd. Iedereen mag zich in principe aannemer noemen. Toch verwachten de meeste opdrachtgevers en branchepartners dat je aantoonbare kennis en ervaring hebt. Een diploma of keurmerk helpt daarbij.
Wat is BouwGarant en waarom is het handig?
BouwGarant is een keurmerk voor aannemers in de bouw- en utiliteitssector. Als deelnemer van BouwGarant geef je opdrachtgevers extra zekerheid, omdat je aan bepaalde kwaliteits- en diploma-eisen moet voldoen. Om deel te nemen is het Vakdiploma Aannemer B&U een erkend bewijs dat je aan de diploma-eis voldoet.
Wat is het verschil tussen een aannemer en een onderaannemer?
Een hoofdaannemer heeft een rechtstreekse opdracht van de opdrachtgever en is eindverantwoordelijk voor het hele project. Een onderaannemer voert een deel van het werk uit in opdracht van de hoofdaannemer. Als startende aannemer begin je soms als onderaannemer om ervaring op te doen.
Welke verzekeringen heb je nodig als zelfstandig aannemer?
Als zelfstandig aannemer heb je in elk geval een aansprakelijkheidsverzekaring voor bedrijven (AVB) nodig. Die dekt schade die je per ongeluk veroorzaakt aan derden of hun eigendommen. Voor bouwprojecten is een CAR-verzekering (Constructie All Risk) ook verstandig. Die dekt schade aan het werk in uitvoering, zoals brand of storm.